اگرچه در طول سال‌های اخیر تحولات بنیادین مهمی نظیر ظهور نسل جدید رهبران، جنگ اوکراین و تحریم روسیه، هم‌گرایی منطقه‌ای و چندجانبه‌گرایی مضاعف و به قدرت رسیدن طالبان، زیرساخت‌های تغییر در آسیای مرکزی بود ...

مصاحبۀ اختصاصی با «غلامحسین یادگاری»؛ سفیر جمهوری اسلامی ایران در قرقیزستان

در گزارش حاضر تلاش شده است تا متناظر با این تحولات یک برآیند کارشناسی نسبت به روابط ایران و آسیای مرکزی ارائه شود. در این زمینه ابتدا یک روندشناسی و روندنگاری از پویایی‌های آسیای مرکزی ذیل سرفصل‌های سیاست ...

می‌توان مدعی بود که آسیای مرکزی در قبال تهاجم آمریکایی-صهیونیستی علیه ایران، نه به ائتلاف جنگ پیوست و نه از بی‌طرفی متقارن و خالص پیروی کرد. آسیای مرکزی کوشید تا خود را از میدان جنگ دور نگه دارد، اما ...

تحولات اخیر در آسیای مــــرکزی نشان می‌دهد این منطقه اصطلاحاً از یک «حاشیۀ ژئوپلیتیکی» به یک «عرصۀ راهبردی» در رقابت قدرت‌های بزرگ تبدیل شده است. افزایش توجه ایالات متحده به قزاقستان، ازبکستان و قرقیزستان ...

طرح خط لولۀ گاز ترکمنستان-افغانستان-پاکستان-هند که به اختصار تاپی[1] نامیده می‌شود، یکی از مهم‌ترین ابتکارهای انرژی در منطقۀ آسیای مرکزی و جنوبی است که هدف آن انتقال گاز طبیعی از ذخایر غنی ترکمنستان به ...

گفتمان سیاست خارجی رهبری معظم شهید انقلاب، در قبال آسیای مرکزی را می‌توان «جامع‌ترین» رویکرد به سیاست خارجی در قبال این منطقه در نظر گرفت. درحالی که برداشت‌های سیاسی دولت‌های مختلف بر وجوهی از این خرده‌گفتمان‌ها ...

تفویض اختیارات به استانداران مرزی، همانند گذار از «نگاه امنیتی» به مرحله‌ای از «رویکرد شبکه‌ای و توسعه‌ای» است. استان‌های هم‌مرز با ترکمنستان (به‌طور ویژه، خراسان رضوی و گلستان) با تفویض اختیارات پردامنه ...

تفویض اختیارات جدید به استانداران مرزی اگردر قالب یک راهبرد جامع دیپلماسی استانی و با تمرکز بر آسیای مرکزی به‌کار گرفته شود، می‌تواند به یکی از مهم‌ترین پیشران‌های تاب‌آوری اقتصادی ایران در دهۀ پیش رو ...

نمی‌توان رد کرد که پس از یک «پیروزی رسانه‌ای» بر ایران، در هر سناریویی که ترامپ ممکن می‌داند، اهداف بعدیِ سیاست پیروزمندانۀ او، آسیای مرکزی و چین باشد. پیش‌تر او در قفقاز جنوبی با میانجیگری میان ارمنستان ...

بررسی تطبیقی حملات و تنش‌های امنیتی اخیر در مرزهای تاجیکستان با دوره‌های پیشین نشان می‌دهد که این تحولات بر اساس برنامه و اهدافی مشخص دنبال شده‌اند و از چند منظر واجد تفاوت‌های معناداری با موارد گذشته ...

در طول سال‌های اخیر با افزایش و تثبیت وابستگی اقتصاد کشورهای آسیای مرکزی به حواله‌های ارسالی از سوی مهاجران و نوسان‌های اقتصادی روسیه از سال 2014، فرایندهایی نظیر متنوع‌سازی مسیرهای جریان مهاجرت در دستور ...

​در سال‌های اخیر، ایران شاهد ورود بیش از یک میلیون گردشگر پزشکی، به‌ویژه از کشورهای همسایه بوده است که در برآوردها، رشد حدود ۱۵ درصدی را نشان می‌دهد. این روند، بیانگر اهمیت گردشگری پزشکی به‌عنوان یکی ...

اینفوگرافیک روابط ایران و آسیای مرکزی در سال 2025 بر اساس آرشیو خبرگزاری ایرنا در بازه زمانی 10 دی 1403 الی 10 دی 1404

در مطلب پیش رو دکتر «الدور عارف‌اف»، مدیر مؤسسۀ مطالعات راهبردی و منطقه‌ای تحت نظر ریاست‌جمهوری ازبکستان در گفت‌وگو با نشریۀ «تایمز آسیای مرکزی» به بررسی سیاست‌ها و دیدگاه‌های راهبردی ازبکستان پرداخته ...

اسناد راهبرد امنیت ملی آمریکا گویای بخشی از رفتارهای سیاست خارجی و دکترین امنیتی این کشور است. در دورۀ ریاست جمهوری «دونالد ترامپ» این سند با تغییراتی محسوس منتشر شده که بیانگر بخشی از رویکردهای جدید ...

در سال ۲۰۲۶، شرایط سیاسی و ژئوپلیتیکی آسیای مرکزی نه کاملاً امن و پایدار است و نه بسیار خطرناک و بحرانی. آنچه در ارزیابی‌ها به‌عنوان ثبات منطقه‌ای مطرح شده، نتیجۀ رویکرد واقع‌گرایانۀ کشورهای منطقه در ...

روابط ایران و ازبکستان با وجود رشد هنوز با ظرفیت واقعی فاصله دارد. البته ازبکستان در روابط خود با ایران سیاست بسیار محتاطانه‌ای را در پیش گرفته است و به دنبال بهبود روابط با غرب است.

غیبت آسیای مرکزی در راهبرد جدید آمریکا، در آنِ واحد، هم چالش است و هم فرصت. چالش از این جهت که به نظر می‌رسد یکی از بازیگران خارجی قدمی به عقب برداشته است. اما فرصت از آن روست که فضای بیشتری برای توسعۀ ...

دستاوردهای سفر دکتر پزشکیان به قزاقستان و ترکمنستان در سطوح سیاسی و کارکردی نسبتاً قابل توجه بود، اما مهم‌ترین برونداد این رویکرد سیاسی سازنده «بازنمایی تصویر سیاست خارجی ایران در نگاه به آسیای مرکزی» ...