پس از حضور نظامی آمریکا و متحدان آن در افغانستان، انتظار می‌رفت که تولید مواد مخدر در این کشور متوقف گردد اما تولید، فرآوری و قاچاق آن رو به فزونی نهاد. از سویی دیگر در طول این سال‌ها، افراط گرایی رشد چشمگیری داشته است و حضور شبه نظامیان از مناطقی محدود در جنوب و شرق افغانستان، به اغلب ولایت‌های این کشور گسترش یافته است. طالبان در این مدت توان نظامی بالایی را کسب کرده اند. سقوط مرکز ولایت قندوز که شهر مهمی در شمال افغانستان می‌باشد، به دست این شبه نظامیان حاکی از آن است که اکنون طالبان قدرت به چالش کشیدن دولت افغانستان را در شهرهای مهم دارد.  آیا رابطه‌ای میان حضور نظامی آمریکا در افغانستان، افزایش تولید مواد مخدر و قدرت گرفتن طالبان وجود دارد؟
بخش پژوهش‌های کاربردی موسسه مطالعات آسیای مرکزی و افغانستان با استفاده از گزارش نهادهای معتبر بین‌المللی و اظهارات مقامات و تحلیل‌های کارشناسی به بررسی این موضوع پرداخته است. در این ویژه‌نامه نقش احتمالی آمریکا در افزایش تولید مواد مخدر افغانستان و ترجمه گزارش دفتر مواد مخدر و جرائم سازمان ملل (UNODC) که وضعیت مواد مخدر افغانستان را در سال 2014 بررسی کرده، ذکر شده است.