جنگ علیه ایران، مناسبات آسیای مرکزی و کشورهای عرب حاشیۀ خلیج فارس را وارد مرحلۀ نوینی کرده است که میبایست در سطحی فراتر از دیپلماسی دوجانبه فهمیده شود. این منطقه، اکنون با یک بازآرایی ژئواکونومیک روبهرو است. کشورهای عربی خلیج فارس در تلاش برای تقویت ...
اگرچه در طول سالهای اخیر تحولات بنیادین مهمی نظیر ظهور نسل جدید رهبران، جنگ اوکراین و تحریم روسیه، همگرایی منطقهای و چندجانبهگرایی مضاعف و به قدرت رسیدن طالبان، زیرساختهای تغییر در آسیای مرکزی بود ...
میتوان مدعی بود که آسیای مرکزی در قبال تهاجم آمریکایی-صهیونیستی علیه ایران، نه به ائتلاف جنگ پیوست و نه از بیطرفی متقارن و خالص پیروی کرد. آسیای مرکزی کوشید تا خود را از میدان جنگ دور نگه دارد، اما ...
تحولات اخیر در آسیای مــــرکزی نشان میدهد این منطقه اصطلاحاً از یک «حاشیۀ ژئوپلیتیکی» به یک «عرصۀ راهبردی» در رقابت قدرتهای بزرگ تبدیل شده است. افزایش توجه ایالات متحده به قزاقستان، ازبکستان و قرقیزستان ...
طرح خط لولۀ گاز ترکمنستان-افغانستان-پاکستان-هند که به اختصار تاپی[1] نامیده میشود، یکی از مهمترین ابتکارهای انرژی در منطقۀ آسیای مرکزی و جنوبی است که هدف آن انتقال گاز طبیعی از ذخایر غنی ترکمنستان به ...
گفتمان سیاست خارجی رهبری معظم شهید انقلاب، در قبال آسیای مرکزی را میتوان «جامعترین» رویکرد به سیاست خارجی در قبال این منطقه در نظر گرفت. درحالی که برداشتهای سیاسی دولتهای مختلف بر وجوهی از این خردهگفتمانها ...
تفویض اختیارات به استانداران مرزی، همانند گذار از «نگاه امنیتی» به مرحلهای از «رویکرد شبکهای و توسعهای» است. استانهای هممرز با ترکمنستان (بهطور ویژه، خراسان رضوی و گلستان) با تفویض اختیارات پردامنه ...
تفویض اختیارات جدید به استانداران مرزی اگردر قالب یک راهبرد جامع دیپلماسی استانی و با تمرکز بر آسیای مرکزی بهکار گرفته شود، میتواند به یکی از مهمترین پیشرانهای تابآوری اقتصادی ایران در دهۀ پیش رو ...
در سالهای اخیر، ایران شاهد ورود بیش از یک میلیون گردشگر پزشکی، بهویژه از کشورهای همسایه بوده است که در برآوردها، رشد حدود ۱۵ درصدی را نشان میدهد. این روند، بیانگر اهمیت گردشگری پزشکی بهعنوان یکی ...
اسناد راهبرد امنیت ملی آمریکا گویای بخشی از رفتارهای سیاست خارجی و دکترین امنیتی این کشور است. در دورۀ ریاست جمهوری «دونالد ترامپ» این سند با تغییراتی محسوس منتشر شده که بیانگر بخشی از رویکردهای جدید ...
دستاوردهای سفر دکتر پزشکیان به قزاقستان و ترکمنستان در سطوح سیاسی و کارکردی نسبتاً قابل توجه بود، اما مهمترین برونداد این رویکرد سیاسی سازنده «بازنمایی تصویر سیاست خارجی ایران در نگاه به آسیای مرکزی» ...
تحلیل و بررسی تنشهای ضدچینی در مرز تاجیکستان–افغانستان؛ بررسی حملات اخیر به اتباع چینی، محرکها و سناریوهای احتمالی، و پیامدهای امنیتی، ژئوپلیتیکی و اقتصادی برای چین، تاجیکستان، طالبان و سازمانهای منطقهای....
ادغام آذربایجان در سازوکار مشورتی آسیای مرکزی و پیامدهای آن برای شکلگیری «آسیای مرکزی بزرگ»؛ از تورانگرایی و بازیگری نیابتی تا اثرات ژئواکونومیک برای ایران.
پیوستن قزاقستان به پیمان ابراهیم، در کنار ابعاد نمادین و دیپلماتیک، این سازوکار غربی-عبری را از خاورمیانۀ عربی به قلب اوراسیا منتقل میکند. برای ایالات متحده و رژیم صهیونیستی، این یک پیشروی راهبردی مهم ...
مهاجرت کاری از ترکمنستان در دهۀ ۲۰۲۰، با تغییر شرایط اقتصادی و سیاسی در کشورهای مقصد، دچار تحولات ساختاری شد. یکی از مهمترین تحولات، «کاهش جذابیت ترکیه بهعنوان مقصد اصلی» و «افزایش جذب مهاجران ترکمنستان ...
واقعیت اجتنابناپذیر در پی برگزاری نشست سران 1+5 آن است که سطح روابط آمریکا و آسیای مرکزی ارتقاء یافته است. با این حال بخش دیگر این واقعیت آن است که با وجود این، هیچ تغییر جدی در مناسبات قدرت در آسیای ...
سازمان کشورهای ترک بهعنوان نهادی مهم در همگرایی منطقهای، همواره تحت تأثیر تحولات سیاسی و اقتصادی اعضای اصلی خود قرار داشته است. کاهش تدریجی نقش قزاقستان و افزایش همزمان نفوذ ازبکستان در این سازمان،...
توسعۀ روابط با اتحادیۀ اروپا در حوزههای مواد معدنی حیاتی، انرژی سبز و فناوریهای دیجیتال (رقومی) و حضور فعال در گفتوگوهای سیاسی و امنیتی، نشانهای از تغییر نقش قزاقستان به یک بازیگر میانجی و تعادلساز ...
نگاه کشورهای آسیای مرکزی به بازگشت آمریکا به بگرام؛ تحلیل هزینه-فایده، ریسک تشدید رقابت بازیگران بزرگ و پیامدهایی که خواندنش ارزش ذخیره و بازخوانی دارد.